Hukuk Hakkı Korumaktır

Ocak 2021

REKABET KURULU VE KİŞİSEL VERİLERİN KORUNMASI KURULU WHATSAPP HAKKINDA SORUŞTURMA BAŞLATTI

WhatsApp, dünya çapında internet bağlantısı ile kullanılan bir mesajlaşma, Facebook ise yine dün çapında ancak mesajlaşmadan çok daha fazla içeriğe yer veren, kişilerin bir hesap oluşturarak kullandığı bir sosyal medya uygulamasıdır. Facebook’un, WhatsApp’ı satın alması ile yönetim anlamında bir noktada birleştiler. Çeşitli zamanlarda uygulamalar güncellemeler oluşturmakta ve kullanıcılarına yeni taahhüt hükümleri iletmektedir.

Son zamanlarda WhatsApp, Türkiye’dekiler de dahil olmak üzere bazı ülke kullanıcılarına gizlilik ve paylaşıma ilişkin yeni taahhütler içeren bir ileti gönderdi ve bu yeni hükümleri 8 Şubat 2021 tarihi itibari ile onaylamamış olan kullanıcıların WhatsApp’a erişemeyeceğini belirtti.

Bu yeni taahhüdün sunulduğu Türkiye’deki kullanıcılar açısından verilerine erişim ve kullanımına ilişkin soru işaretleri oluşturdu ve tepki çekti. WhatsApp’tan konuya ilişkin olarak; Facebook’un mesajlara erişemediğini, işletmelerin WhatsApp üzerinden müşterileriyle iletişimlerine yardımcı olmak adına, gizlilik politikalarını güncellediklerini, bu güncellemenin WhatsApp’ın Facebook ile veri paylaşımını değiştirmediğini belirttikleri bir açıklama yapıldı. Ancak yine de kullanıcıların büyük çoğunluğu başka mesajlaşma uygulamalarına geçti veya geçmek üzere hazırlık yaptı. Geri bildirimin bu kadar yoğun olması karşısında WhatsApp, insanların yeni gizlilik kurallarını yanlış anladığını bu sebeple bu kurallara ilişkin onay süresini 15 Mayıs’a kadar uzattığını duyurdu. Bu sürecin devamında ise WhatsApp’a karşı Türkiye’deki önde gelen telekomünikasyon şirketlerinden Turkcell, Türk Telekom ve Vodafone, yerli sosyal medya uygulamaları için iş birliği yaptı. Operatörler, kendilerine ait sosyal medya uygulamalarına, operatörlerin aboneleri için farklı ayrıcalıklar tanınacağı belirtti. Ayrıca bu süreçte Rekabet Kurulu, WhatsApp ve Facebook; Kişisel Verileri Koruma Kurulu ise WhatsApp hakkında soruşturma başlattı.

 

Rekabet Kurulu tarafından başlatılan soruşturmaya ilişkin olarak;

Rekabet Kurulu yaptığı açıklamada; alınan 11.01.2021 tarihli ve 21-02/25-M sayılı kararıyla, WhatsApp kullanıcılarına getirilen veri paylaşma zorunluluğu hakkında Facebook Inc., Facebook Ireland Ltd., WhatsApp Inc. ve WhatsApp LLC (kısaca “Facebook”) hakkında 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun’un 6. maddesinin ihlal edip edilmediğinin tespiti amacıyla re’sen soruşturma açıldığını belirtmiştir.

Aynı zamanda telafi edilemez zararlar doğurma ihtimali olduğundan, nihai karara kadar 4054 sayılı Kanunun 9. maddesi kapsamında geçici tedbirler alınmasına ve Facebook’un Türkiye’de, WhatsApp kullanıcılarının verilerinin 8 Şubat 2021 tarihinden itibaren başka hizmetler için kullanılmasına yönelik getirdiği koşulları durdurması ve bu koşulları kabul eden veya bilgilendirmeyi alarak kabul etmeyen tüm kullanıcılara Facebook’un veri paylaşımını içeren yeni koşulları durdurduğunu anılan tarihe kadar bildirmesi gerektiğine karar verdi.

Kişisel Verileri Koruma Kurulu (KVKK) tarafından başlatılan incelemeye ilişkin olarak;

Rekabet Kurulu’nun ardından KVKK da WhatsApp hakkında soruşturma başlattığını duyurdu. KVKK tarafından resmi internet sitesinde yapılan duyuruda; öncelikle Kişisel Verilerin Korunması Kanunun (“Kanun”) ilgili maddelerine, açık rızaya ilişkin açıklamalara yer verilmiş olup ardından WhatsApp’ın güncel konusuna ilişkin Kişisel verilerin, yurtdışında yerleşik bir veri sorumlusu olan WhatsApp tarafından işlenmesine ve yurtdışında yerleşik başka veri sorumlularına aktarılmasına ilişkin açık rıza alınması hususunda ön değerlendirme yapılmıştır. Bu ön değerlendirmede;

  • Kişilerin kişisel verilerinin işlenmesi ve aktarılması hususunun ayrıştırılmadığı ve verilerin işlenmesine izin verilirken yurtdışındaki üçüncü kişilere aktarılmasına rıza gösterip göstermediğinin konusunu ve bu konun yaratacağı ihlalleri,
  • Yurtdışında bulunan başka bir şirkete aktarım yapılmak şartıyla uygulamanın kullanılmasına izin verilmesinin Kanunun 4’üncü maddesinde sayılan ilkelere ilişkin ihlal oluşturup oluşturmayacağı,
  • Hizmetin açık rıza şartına bağlanmış olmasının verilen açık rızayı sakatlayabileceği bu durumun da kişisel verilerin hukuka aykırı işlenmesi sonucunu doğurabileceği dikkate alındığında WhatsApp tarafından yapılan güncelleme ile hizmetin rıza şartına bağlanması durumunun ortaya çıkıp çıkmadığı,
  • WhatsApp tarafından yurtdışında yerleşik veri sorumlularına yapılacak aktarım hususunda Kanunun 9’uncu maddesi hükümlerine aykırılık olup olmadığı hususları incelenecektir.

Kısacası; Kişisel Verileri Koruma Kurulunun 12.01.2021 tarihli ve 2021/28 sayılı kararı ile WhatsApp hakkında yurt dışına veri aktarımı ve temel ilkeler yönünden re’sen inceleme başlatılmasına karar verilmiştir. Ayrıca sürece ilişkin olarak 08.02.2021 tarihinde Kurul tarafından yeni bir değerlendirme yapılacağı belirtilmiştir.